De verrekijker

De verrekijker is een humoristische, weemoedige en sterk autobiografische novelle uit 2013 van de geliefde Nederlandse schrijver en cabaretier Kees van Kooten. De vertelling begint wanneer de auteur besluit om voor de allerlaatste keer zijn overvolle boekenkast grondig op te schonen. Hierbij stuit hij op een historisch fotoalbum dat door zijn vader – destijds een dienstplichtig sergeant der artillerie – nauwkeurig werd bijgehouden tijdens de mobilisatie in augustus 1939 en de heftige oorlogsjaren 1940-1945. Achter in dit album vindt de zoon een officiële, verrustende brief van de toenmalige legerleiding gericht aan zijn vader, waarin gerefereerd wordt aan de vordering van een particuliere veldkijker. Gekweld door de gedachte dat zijn geliefde, vreedzame vader destijds misschien als een brute bezetter een kostbare verrekijker heeft ontvreemd van de arme bloemkoolkweker meneer Treurniet uit Berkel en Rodenrijs, begint de auteur aan een koortsachtige zoektocht. Hij fantaseert en speculeert over de mogelijke toedracht van de inbeslagname, en reist uiteindelijk af naar een verzorgingstehuis in Delft waar de hoogbejaarde dochter van het slachtoffer verblijft om de historische waarheid te achterhalen. Van Kooten vervlecht deze speurtocht op vermakelijke wijze met cultuurkritische zijpaden waarin hij fulmineert tegen moderne verschijnselen zoals digitale media, Facebook en e-readers, terwijl hij een nostalgische lans breekt voor de charme van het ouderwetse, tastbare papieren boek.